studeren tips

Beter Leren & Studeren? 3 tips, 4 technieken & 12 lessen!

In Mind, Persoonlijke experimenten by Peter1 Comment

Beter leren en studeren. Wat is de beste manier om te leren? Wat zijn tips, technieken en tools om beter te leren? Helpt het luisteren van muziek tijdens het leren? In dit artikel alles over leren, inclusief een video met wat ik heb geleerd!

Wat is leren?

Wat is leren? Eigenlijk is de definitie van leren best wel lastig om te geven. Leren is het verwerken van informatie die je tegenkomt om die later toe te kunnen passen. Maar het leren van hoe je moet voetballen is toch echt wel wat anders dan een lekkere espresso maken. Of de topografie van Nederland kunnen onthouden. In grote lijnen gaat het volgens mij om kennis, vaardigheden en beweging. 

  1. Kennis (over inhoud): bijvoorbeeld menselijk lichaam, economie, Nederlandse literatuur, etc. 
  2. Vaardigheden: tuinieren, klussen, koken, etc. 
  3. Beweging: dansen, voetballen of touwtje springen

Al deze activiteiten hebben uiteraard invloed op elkaar. Een chirurg heeft kennis nodig over organen in het lichaam (#1), maar moet ook goede vragen kunnen stellen aan een patiënt (#2) en sommige handelingen goed kunnen, zoals het opereren met een scalpel (#3). 

Leerdoelen

Welke leerdoelen heb jij? Zelf wil ik eigenlijk meer weten over bepaalde onderwerpen (#1), zoals bijvoorbeeld nanotechnologie, maar ik wil ook beter leren koken (#2) en een handstand in de vrije ruimte kunnen (#3). Nu kan ik wel een handstand, maar dan steunen mijn voeten tegen een muur.

Op het gebied van sport en beweging heb ik best wel concrete doelen. Naast de handstand wil ik ook beter worden in gewichtheffen en in touwtje springen (foto boven). Bij CrossFit staan vaak ‘double unders’ in een training geprogrammeerd. Dat betekent dat een touwtje 2 keer onder het lichaam gaat. Nu kan ik er maximaal 3 achter elkaar.

Beste manier van leren (4x)

De beste manier van leren? Een methode om hiernaar te kijken is de leercyclus van Kolb. David Kolb is een leerpsycholoog en pedagoog uit de Verenigde Staten. Volgens hem is efficiënt leren dat leidt tot een duurzame gedragsverandering, het resultaat van het cyclisch doorlopen van een proces waar een viertal fases op elkaar volgen. Volg je het nog?

Als je de 4 fases ziet, dan wordt het duidelijker. De fases zijn: 

  1. Concreet ervaren (ondervindend leren)
  2. Reflectief observeren (reflecterend leren)
  3. Abstract conceptualiseren (conceptualiserend leren)
  4. Actief experimenteren (experimenterend leren)

Elk persoon heeft een favoriete fase. De beste manier van leren is om alle fases te doorlopen. In het geval van touwtje springen: ik moet het proberen (fase 1), reflecteren wat goed gaat en wat niet (fase 2), nadenken hoe ik het de volgende keer anders ga doen (fase 3) en dan weer proberen (fase 4). 

Leren tips (3x)

Wat zijn tips om beter te leren? Deze tips haal ik uit het boek ‘Make it stick’ [link onderin], de cursus ‘Learning how to learn’ [uitleg onderin] en mijn eigen ervaring. 

  1. Herhalen
  2. Oefenen
  3. Variatie

#1. Herhalen. Het is effectiever om elke dag een beetje te leren, dan op één avond alles in je hoofd te stampen. Deze techniek wordt ‘spaced repetition’ genoemd. Door het te herhalen verplaats je de kennis van je korte termijn geheugen naar je lange termijn geheugen. Dat is uiteindelijk het doel van leren. 

#2 Oefenen. Oefenen is essentieel. Het is niet slim om de teksten die je moet leren een aantal keren opnieuw te lezen. Dat kan een ‘leer illusie’ ontstaan. Het is beter dat je na afloop van het lezen van een tekst bij jezelf gaat nadenken wat je hebt geleerd. Of hoe die nieuwe kennis zich verhoudt tot dingen die je eerder hebt geleerd. Dit is ‘active engagement’.

De beste manier van oefenen is het maken van testen. Dit is een vorm van ‘retrieval’. Door jezelf regelmatig te testen, kom je er achter waar je goed in bent en waar jij jezelf nog in moet verbeteren. De truc is om die eerste categorie (waar je goed in bent) ook nog af en toe te herhalen. 

#3 Variatie. Je moet dingen niet elke keer op dezelfde manier leren. Daarom ben ik ook zo blij met de coach die ik heb met Olympisch Gewichtheffen. Bijna in elke training heeft hij een variatie in de oefeningen geprogrammeerd. Ik krijg dan elke keer andere ‘leerprikkels’. 

Om de kennis en vaardigheden echt duurzaam in je lange termijn geheugen te krijgen, houden je hersenen ervan om uitgedaagd te worden en variatie te krijgen. Probeer dat ook eens als je dingen uit een boek moet leren.

Start simpel: is er ook een luisterboek beschikbaar of een video die je kan bekijken? Kun je na afloop van een hoofdstuk in een paar zinnen de samenvatting opschrijven? Kun je het relateren aan iets anders dat je weet? Kun je het tekenen of een ‘mindmap’ ervan maken?

leren beter

Ik wil beter leren gewichtheffen. Links halverwege een ‘snatch’ en rechts bij de start van een ‘clean’.

Beter concentreren bij leren

Hoe kun jij je beter concentreren bij het leren? Je brein kent 2 fases in het leerproces. De 1e fase = ‘focus’ en de 2e fase = ‘diffuus’. In de focus fase maak je actief ‘chunks’ aan informatie. Dit zijn pakketjes van kennis die samenvallen. Als je leert autorijden is een chunk bijvoorbeeld: bedienen gaspedaal, bedienen koppeling, sturen en de verkeerssituatie inschatten. 

In de focus fase van leren is het belangrijk om geconcentreerd te zijn. Hiervoor moet je zorgen dat je geen afleiding hebt. Je hersenen kunnen niet meerdere dingen tegelijk doen. Twee concrete tip die ik toepas:

  • luisteren naar een afspeellijst op Spotify van instrumentale muziek of binaural beats [link onderin]
  • een wekker zetten dat ik 25 of 50 minuten geconcentreerd werk doe

Maar daarna moet je ook zorgen dat je in de diffuus fase komt. Een goede manier om in die fase te komen is om een middagdutje te doen, even de was op te hangen, de afwasmachine uit te ruimen of een stuk te gaan hardlopen. Zelf merk ik ook dat ik vaak andere ideeën krijg als ik ga hardlopen, ga wandelen of onder de douche sta. 

“Ga hardlopen. Dan komt BDNF vrij, dat helpt je bij leren.”Bonustip

BONUS: als je gaat hardlopen dat komt brain-derived neurotrophic factor (BDNF) vrij. Dit is een neurotrofine die zorgt dat je neuronen beter functioneren. 

Beter leren met muziek

Beter leren met muziek. Muziek kan je helpen om beter te studeren. Als je naar muziek luistert waar jij je goed bij voelt, dan wordt er meer dopamine gemaakt in je brein. Dopamine is van grote invloed op je motivatie om te leren. 

Een ander element is de ‘calmodulin pathway’. Dit is een theorie dat muziek zorgt voor een verlaging van je bloeddruk en dat er meer bloed naar je hersenen stroomt. Een goede vriend van mij, Patrick, wees me een keer op een onderzoek waaruit bleek dat mensen die naar klassieke muziek luisteren een hogere IQ hebben. Hij ging vervolgens ook naar klassieke muziek luisteren, maar ik vroeg me af wat nu de relatie is. Luisteren slimme mensen meer naar klassieke muziek of word je slimmer van klassieke muziek? 

Er is een nadeel. Zorg dat je niet afgeleid raakt door de muziek. Mijn vriendin Susan luistert graag naar één nummer dat ze continu herhaalt. Je hersenen zijn dan niet meer bezig met het luisteren naar de muziek of de teksten in de muziek, maar de herhaling van het nummer zorgt voor een soort van hypnose, flow of meditatieve staat. 

Studeren technieken (3x)

Wat zijn technieken om beter te leren en studeren? Tim Ferriss geeft in zijn boek ‘The Four Hour Chef’ [link onderin] een aantal onconventionele tips. Dat is een boek over leren, vermomd als een kookboek. Tenminste, dat zegt Tim Ferriss zelf. Dit zijn de tips die hij geeft. 

  1. DiSSS (of DS3)
  2. CaFE
  3. Bijzondere mensen

#1 DISSS staat voor Destruction, Selection, Sequencing en Stakes. De kern is dat je jezelf niet blind in een onderwerp stort, als je het wil leren. In essentie kijk je naar hoe jij het slimst kan leren. Neem het Pareto principe. Oftewel, de 80/20 regel.

In het geval van het leren van talen: je hoeft bij lange na niet alle woorden van een taal te leren om het toch al goed te kunnen spreken, verstaan of lezen. Daarna denk je ook na over de volgorde waarin je dingen moet leren (sequencing) en spreek je een einddoel met jezelf af, inclusief een consequentie als je het niet haalt (stakes).

#2 CaFE staat voor Compression, Frequency en Encoding. Compressie gaat weer over het Pareto principe. Kun je één pagina maken, zoals een cheatsheet, waar de belangrijkste dingen op staan? De frequentie gaat over hoe vaak en hoe lang je leert. Zoals je al eerder hebt geleerd: liever kleine beetjes per dag dan in één keer heel veel. De codering gaat om het maken van ezelsbruggetjes. De afkortingen DiSSS en CaFE zijn natuurlijk al briljante voorbeelden van hemzelf.

Een voorbeeld dat bij mij naar boven komt is TVTAS, een handige codering om de namen van de Nederlandse schiereilanden te onthouden.  

“Probeer juist te leren van de buitenbeentjes.”Tim Ferriss

#3 De laatste tip gaat over het onderzoeken van bijzondere mensen. Dat probeer ik zelf ook in mijn podcast interviews te doen. Tim Ferriss zegt dat als je snel wil leren, dat je dan op zoek moet gaan naar iemand die een buitenbeentje is. Van wie verwacht je niet dat hij of zij goed is in een bepaalde sport (door zijn of fysieke gesteldheid) of wie kan heel goed gitaar spelen en is daar heel erg laat mee begonnen.

Zulke mensen hebben vaak slimme tips en hacks ontdekt om sneller te leren. 

Conclusie

Elke maand doe ik een ander experiment. Dan is een experiment over ‘leren’ misschien een beetje vreemd. Maar ik vond januari juist een geschikt moment om dit experiment te doen. Het is een soort van meta artikel. Want het doel van mijn blog, podcast, vlogs en persoonlijke experimenten is om er van te leren. Eigenlijk pas ik één van de tips toe die ik zelf net heb beschreven. Ik probeer de kennis over leren mezelf eigen te maken. Dat is ‘elaboration’. Ehm, snap je het nog?

Maar hoe kan ik nog beter leren? 

Dat is de reden dat ik me deze maand ga verdiepen in leren, zodat de dingen die ik komend jaar ga doen (experimenten, congressen bezoeken, opleidingen die ik ga doen, boeken die ik ga lezen, interviews die ik ga doen en lezingen die ik ga geven) nog effectiever kan doen.

Dit heb ik geleerd (12x)

Dit experiment heb ik afgerond. Wat heb ik geleerd van een maand leren om te leren? Van de boeken ‘Make it stick’ en de ‘Four Hour Chef’ en de online cursus over leren (daarover hieronder meer). 

Heel concreet ga ik mijn inzichten op de volgende manieren toepassen. Tenminste, dat ga ik proberen. Tussen de blokhaken staat de officiële Engelse term. 

  1. Als ik start met een experiment of ik meer wil leren over een bepaald onderwerp (bijvoorbeeld nanotechnologie), dan ga ik van te voren nadenken wat ik verwacht dat ik ga leren [generation]
  2. Om beter te leren touwtje springen, ga ik af en toe trainen om het touw de andere richting op te laten gaan [interleaving]
  3. Ik geef een lezing over wat ik heb geleerd van de afgelopen Biohacking Meetups, waardoor ik de lessen mezelf eigen probeer te maken [elaboration]
  4. Ik maak aantekeningen van elke CrossFit training die ik doe of ik als ik ga hardlopen of wielrennen. Wat ging goed en wat kan beter? [reflection]
  5. Als ik naar een luisterboek luister en ik het idee heb dat bepaalde dingen met elkaar samenhangen, probeer ik daar een tekening van te maken [elaboration]
  6. In de online cursus over leren kreeg ik direct na elke video één of twee testvragen [retrieval]
  7. Voordat ik een boek ga lezen, zoals binnenkort over privacy, denk ik na over wat ik verwacht te gaan leren [generation]
  8. Af en toe kijk ik naar de boeken in de boekenkast en denk ik na wat ook alweer de belangrijkste inzichten uit die boeken waren [spaced repetition]
  9. In een podcast interview met Yuri van Geest stel ik hem vragen over zijn boek: hoe verhouden bepaalde concepten zich tot elkaar [elaboration]
  10. Als ik een lezing geef, dan neem ik mezelf vaak op (audio of video). Na afloop luister of kijk ik dit terug en probeer na te gaan hoe ik het de volgende keer beter kan doen. [reflection]
  11. Voordat ik een artikel ga schrijven nadat ik een persoonlijke experimenten heb afgerond (zoals dit artikel), dan denk ik eerst na wat ik wil schrijven en bekijk daarna mijn notities [retrieval]
  12. Na een uur met veel focus te werken aan een artikel of presentatie, ga ik even iets anders doen zoals de vaatmachine uitruimen of wandelen [diffuse thinking mode]

Een concreet project deze maand is dat ik een Massive Online Open Course (MOOC) heb gedaan. Over mijn ervaringen met een MOOC lees je mijn artikel over onderwijsinnovatie [link onderin].

Video: beter leren en studeren

Na afloop van mijn project maakte ik een video van wat ik heb geleerd. Dat is dus eigenlijk retrieval en elaboration. 

Samenvatting van wat ik heb geleerd om beter te leren en te studeren

Meer weten?

Eerder schreef ik deze artikelen:

Dit zijn externe links die ik heb gebruikt:

Hoe leer jij? Wat werkt voor jou? Laat een reactie achter!

Comments

  1. Super goed artikel die vele kan helpen bij het leren en studeren 🙂 Bedankt voor het plaatsen

Leave a Comment